Podpisywanie umowy

Umowa elektroniczna - jak konstruować, co musi zawierać?

  • Autor:Anna Bonar
  • komentarze 2

Umowę elektroniczną coraz częściej wybierają nie tylko konsumenci kupujący w sieci, ale i firmy zawierające kontrakty z partnerami biznesowymi. Poniżej wyjaśniam, czym różni się od umowy pisemnej, jak dochodzi do jej zawarcia drogą mailową lub przez stronę internetową oraz co musi zawierać, żeby miała pełną moc prawną.

Czym jest umowa elektroniczna

Umowa elektroniczna to oświadczenie woli złożone w formie elektronicznej i opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Ma taką samą moc prawną jak umowa pisemna, więc strony mogą zobowiązać się do świadczeń bez osobistego spotkania i fizycznego podpisania dokumentu.

Bez bezpiecznego podpisu elektronicznego dokument traktuje się bardziej jak formę ustną, choć nadal może służyć jako dowód w postępowaniu sądowym. Sąd ocenia go pod kątem wiarygodności źródła, kontekstu wymiany korespondencji oraz możliwości ustalenia tożsamości stron.

Zawarcie umowy drogą mailową lub przez www

Zawieranie umowy za pomocą poczty elektronicznej

Umowa zawierana pocztą elektroniczną ma określonego nadawcę i adresata, dlatego stosuje się do niej przepisy kodeksu cywilnego oraz ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów i odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny. Każda wiadomość ma znacznik czasu i adres nadawcy, co pomaga wykazać moment zawarcia kontraktu.

Oferta skierowana do nieokreślonej liczby odbiorców przez stronę www

Częściej oferta trafia do nieokreślonej liczby odbiorców przez stronę internetową. W takim przypadku przedsiębiorcę obowiązują przepisy ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną: musi potwierdzić złożoną ofertę i dać klientowi możliwość poprawienia danych przed finalnym złożeniem zamówienia. Przedsiębiorca świadczący usługi online musi też udostępnić regulamin z procedurą składania i przyjmowania zamówień, warunkami odstąpienia od umowy oraz danymi kontaktowymi.

Konsekwencje prawne braku kwalifikowanego podpisu

Bez podpisu elektronicznego umowa zawarta mailem lub przez www nie jest równoważna z umową pisemną. Może stanowić materiał dowodowy w sądzie, ale sąd może zakwestionować jej autentyczność albo moment złożenia oświadczenia woli.

Jak przygotować umowę elektroniczną

Treść i forma dokumentu

Treść i forma umowy elektronicznej nie różnią się zasadniczo od tej zawieranej pisemnie. Najczęściej pomaga w jej skonstruowaniu prawnik, który zabezpiecza interesy klienta i sprawdza zgodność z obowiązującymi przepisami.

Umowa elektroniczna powinna zawierać:

  • Dane stron umowy - imię, nazwisko, adres lub nazwa firmy, siedziba, NIP
  • Przedmiot umowy z dokładnym określeniem zakresu zobowiązań
  • Wynagrodzenie i warunki płatności - terminy, sposób rozliczenia, waluta
  • Termin realizacji lub okres obowiązywania umowy - daty rozpoczęcia i zakończenia świadczeń
  • Warunki odstąpienia od umowy lub jej rozwiązania - tryb wypowiedzenia, ewentualne kary umowne
  • Postanowienia dotyczące odpowiedzialności stron - ograniczenia i wyłączenia odpowiedzialności
  • Klauzule dotyczące ochrony danych osobowych - jeśli strony przetwarzają dane kontrahenta lub klientów końcowych

Rola kwalifikowanego podpisu elektronicznego

Elementem, bez którego umowa nie ma pełnej moc prawnej, jest bezpieczny podpis elektroniczny. Ma to znaczenie zwłaszcza dla kontrahentów ustalających warunki współpracy na odległość. Podpisanie umowy przez internet z kwalifikowanym podpisem staje się coraz popularniejsze także w sektorze bankowym i finansowym.

Definicja: podpis elektroniczny to dane w postaci elektronicznej służące do identyfikacji osoby składającej podpis. Pod względem prawnym jest równoważny podpisowi własnoręcznemu, o ile zweryfikowano go kwalifikowanym certyfikatem, który gwarantuje autentyczność i nienaruszalność treści dokumentu. Certyfikaty wydają zaufani dostawcy akredytowani przez Narodowe Centrum Certyfikacji.

Sytuacje wymagające formy pisemnej z podpisem własnoręcznym

Niektóre czynności prawne wymagają własnoręcznego podpisu, nawet gdy dostępny jest bezpieczny podpis elektroniczny. Dotyczy to:

  • Umów spółek cywilnych - wymóg formy pisemnej ad solemnitatem
  • Umów sprzedaży nieruchomości - akty notarialne z uwierzytelnieniem podpisów
  • Pełnomocnictw rodzajowych i ogólnych - szczególnie w sprawach majątkowych
  • Testamentów - forma własnoręczna lub notarialna
  • Umów pożyczek na sumę ponad 500 złotych - jeśli strony nie przewidziały innego sposobu dowodu

W tych przypadkach forma elektroniczna, nawet z kwalifikowanym podpisem, nie zastąpi wymogu formy pisemnej. Niedochowanie wymaganej formy skutkuje nieważnością czynności prawnej lub niemożnością udowodnienia zawarcia umowy.

Kategoria: Obsługa prawna firm, Umowy elektroniczne

Komentarze

2 komentarze do “Umowa elektroniczna - jak konstruować, co musi zawierać?”

  1. Karolina

    Dziękuję za przypomnienie. Wciąż nie mam tego elektronicznego podpisu, a to się faktycznie okazuje bardzo przydatne. Tylko skąd ja go mogę wziąć?

    15 czerwca 2019 - 09:24 #
    • Kasieńka

      Podpis elektroniczny chyba można wyrobić przez ePUAP, ale pewności nie mam, bo sama miałam w tym trudności, i żeby załatwić jakieś sprawy po prostu loguję się przez swoją bankowość.

      9 czerwca 2020 - 18:39 #

Dodaj komentarz